Jak szybko zagoić ranę? 6 błędów, które spowalniają regenerację skóry

Gojenie rany jest złożonym procesem, który przebiega samoistnie Niekiedy jednak pojawiają się czynniki zaburzające i spowalniające ten mechanizm – często także zależne od pacjenta. Jeśli chcesz wiedzieć, jak szybko zagoić ranę, poznaj najczęściej popełniane błędy i staraj się ich unikać.

Na czym polega gojenie się rany?

Gojenie rany to proces etapowy, obejmujący fazę zapalną, proliferacyjną oraz przebudowy (remodelingu).

·        W fazie zapalnej dochodzi do usunięcia obumarłych komórek oraz drobnoustrojów.

·        Na etapie proliferacji zaczyna się odbudowa tkanek – powstaje nowa warstwa naskórka i sieć naczyń włosowatych.

·        Istotą remodelowania jest wzmocnienie skóry oraz nadanie jej elastyczności.

Proces gojenia zwykle trwa od kilku dni do kilku tygodni, a już po kilku dniach skóra może się zamknąć. Jednak wiele zależy od rodzaju rany (powierzchowne goją się szybciej niż głębokie rany pooperacyjne), a także… odpowiedniej pielęgnacji.

Jakie błędy spowalniają regenerację skóry?

Każdy etap gojenia zachodzi we własnym tempie, dlatego potrzeba sporo cierpliwości do uzyskania pełnego zagojenia. Musisz przy tym pamiętać o odpowiednim postępowaniu z raną, aby – poprzez nieświadomie popełniane błędy – nie spowalniać regeneracji skóry i nie zwiększać ryzyka nadkażenia rany.

1. Zbyt częsta dezynfekcja

Stosowanie środków antyseptycznych zwykle jest konieczne – szczególnie bezpośrednio po powstaniu rany. Jednak ich nadużywanie może przynieść więcej szkody niż pożytku – zbyt częste sięganie po preparaty odkażające wysusza tkanki i powoduje powstawanie mikropęknięć. To z kolei wydłuża proces gojenia rany.

2. Pozostawienie rany bez opatrunku

Wiele osób wychodzi z założenia, że rana szybciej się goi, gdy oddycha – stąd powszechne pozostawienie rany bez opatrunku. Tymczasem proces regeneracji zachodzi szybciej w środowisku wilgotnym.

Aby przyspieszyć gojenie się rany, warto sięgnąć po opatrunki hydrożelowe lub hydrokoloidowe (w zależności od rodzaju rany), które tworzą sprzyjające środowisko dla procesu proliferacji. Wówczas tkanki szybciej się regenerują, a ryzyko powstania blizny jest mniejsze.

Dowiedz się więcej, przeczytaj: Skaleczenia i zadrapania: kiedy należy założyć opatrunek?

3. Stosowanie niewłaściwych opatrunków

Częstym odruchem po dezynfekcji jest natychmiastowe przyklejenie plastra. Plastry nieprzepuszczające powietrza ani opatrunki z waty nie są dobrym rozwiązaniem. W obu przypadkach utrudniają odprowadzanie wilgoci, co sprzyja maceracji (rozmiękczeniu) tkanek.

Jeśli chcesz przyspieszyć proces gojenia rany, wybieraj opatrunki chłonne i oddychające. Pamiętaj też o ich regularnej zmianie – raz dziennie lub zgodnie z zaleceniami lekarza.

4. Niedostateczna higiena rąk przy zmianie opatrunku

Nawet jeśli stosujesz właściwy opatrunek, z powodu niewystarczającej higieny dłoni możesz opóźnić gojenie rany. Bardzo łatwo ją zanieczyścić podczas zmiany opatrunku, w efekcie czego może dojść do zakażenia, np. nadkażenia bakteryjnego.

Aby tego uniknąć, przed każdą zmianą opatrunku dokładnie umyj ręce lub używaj jednorazowych rękawiczek ochronnych.

5. Zrywanie strupków

Strupek jest zaschniętą warstwą ochronną, która powstaje na skutek zasychania krwi lub surowicy. Zbyt wczesne jego zdrapanie może sprzyjać zakażeniu rany, a co za tym idzie – wydłużenia procesu regeneracji.

Jeśli strupek zerwiesz zbyt wcześnie, odsłonisz „świeży” naskórek – bardziej podatny na działanie drobnoustrojów. Może też wystąpić krwawienie lub wysięk z rany, co wydłuża gojenie.

Poczekaj więc, aż strupek sam odpadnie – dzięki temu będziesz mieć pewność, że skóra jest już w pełni gotowa.

6. Lekceważenie objawów nadkażenia bakteryjnego

Zaczerwienienie, obrzęk, ból, nieprzyjemny zapach, sącząca się wydzielina – to mogą być oznaki nadkażenia bakteryjnego. Zbagatelizowanie takich sygnałów może skutkować poważnymi powikłaniami.

Jeżeli zauważysz takie objawy, jak najszybciej skonsultuj się z lekarzem. Bardzo możliwe, że będzie potrzebna antybiotykoterapia lub stosowanie środków miejscowych (np. kremów i maści z antybiotykami).

Kiedy gojenie rany wymaga interwencji medycznej?

Proces gojenia się rany zwykle przebiega sprawnie i bez większych komplikacji, jednak nie trać czujności. Jeżeli po kilku dniach nie widzisz poprawy, z rany sączy się wydzielina, widzisz zaczerwienienie lub masz gorączkę, zgłoś się do lekarza. Takie objawy mogą wskazywać na zakażenie wymagające leczenia farmakologicznego.